Coraz bardziej jesiennie :)

Poniżej porcja ciekawostek z naszych punktów przyrodniczych!

Łąka

Czy coś ciekawego można powiedzieć o wszystkim znanej koniczynie? Mało kto wie, że we florze polskiej występuje 18 gatunków koniczyny. Tutaj na przykład mamy koniczynę łąkową, zwaną również koniczyną czerwoną, po łacinie Trifolium pratense. To ostatnie chwile, kiedy można obserwować jak kwitnie, wkrótce będziemy mogli zobaczyć  jej owoce., Jednak, aby one mogły powstać musi dojść do zapylenia krzyżowego, którego dokonać go mogą tylko owady o długim aparacie gębowym, jak na przykład trzmiele, motyle i pszczoły. Koniczyna to cenna roślina pastewna i miododajna. Owady które nie mogą dostać się do nektaru przez gardziel korony i jej długą  rurkę czasem wygryzają z boku korony otwór i wypijają nektar nie dokonując zapylenia. Ale najciekawsze jest to, że jest to roślina jadalna również dla ludzi oraz roślina lecznicza. Przez całe wieki z bogactwa składników czynnych koniczyny łąkowej takich, jak flawonoidy, fenolokwasy, kumaryny, saponiny czy olejek eteryczny, czerpała medycyna ludowa. Zalecano jej stosowanie w kaszlu, chorobach oskrzeli, gorączce, stanach zapalnych nerek oraz w łagodzeniu dolegliwości, które towarzyszą menopauzie. Zewnętrznie wyciągi wodne z koniczyny łąkowej stosowano w leczeniu oparzeń i owrzodzeń skóry, bólach reumatycznych, swędzeniu po ukąszeniach owadów oraz grzybicy skóry. Cała roślina może być spożywana przez ludzi i stanowi bogate źródło witamin oraz składników mineralnych. Kończyny można używać do dekorowania deserów i sałatek a nawet robić z niej zupę i kisić kwiatostany. Do spożycia nadają się także kiełki z nasion.

Grąd

Czy nożna zjeść tę czerwoną jagodę? Nie! To owoc konwalii majowej. Wszystkie części tej popularnej rośliny są trujące! Kiedy konwalia kwitnie, trudno ją z jakąkolwiek inną rośliną pomylić, niestety owoce mogą zachęcać swoim widokiem, szczególnie dzieci do skosztowania,. Niestety to właśnie najmłodsi  są najbardziej narażeni na zatrucie owocami konwalii. Znane są przypadki śmiertelnego zatrucia dzieci po zjedzeniu zaledwie kilku jagód, a nawet po wypiciu wody z wazonu, w którym stał bukiet z jej kwiatów. Konwalia majowa, po łacinie Convallaria majalis, to również znana roślina lecznicza. Wykorzystuje się jej działaniew leczeniu chorób serca. Zawarta w niej konwalatoksyna wykazuje najsilniejsze działanie na mięsień sercowy spośród wszystkich znanych glikozydów. Wzmacnia siłę skurczy serca, nieznacznie zmniejszając równocześnie częstość skurczów mięśnia sercowego. Prawidłowo wykonane leki z konwalii mogą być stosowane przez długi czas, ponieważ cechują się dużą różnicą między dawką leczniczą a dawką toksyczną, co więcej, nie zaobserwowano zjawiska kumulacji. Dawniej konwalię uważano za kwiat szczęścia, pomyślności i młodości. Jest symbolem czystości i skromności, i jako taki używany jest w bukietach panien młodych. W symbolice kwiatów konwalie oznaczają nieśmiałość, są kwiatami młodych i zakochanych. W wazonach pięknie wyglądają i pachną, ale lepiej jej nie degustować.

Aleja

Ciekawi jesteście jak wygląda czarcie żebro? Oto ono. Koło naszych stawów rośnie sobie roślina, której nazwa ludowa brzmi właśnie „czarcie żebro”, zwana również „pietra ziele” lub „carskie ziele”. Nazwa czarcie żebro wynika z faktu, że liście kształtem przypominają żebro, a słowo czarci, powiązane było z przypisywaną roślinie mocą magiczną, która pozwalała na
odegnanie złych duchów i uroków. Współcześnie znana jest jako ostrożeń warzywny, po łacinie Cirsium oleraceum. W Polsce jest dość pospolita na podmokłych łąkach i w miejscach wilgotnych, na glebach żyznych. Jest to znana i ceniona od wieków, chociaż współcześnie mało w naszym kraju znana roślina jadalna. Można spożywać jej kłącza i młode rośliny, a przede wszystkim jest to roślina lecznicza. W dawnych czasach spożywana była również na terenie Polski, natomiast współcześnie ostrożeń warzywny jest uprawiany jako warzywo w Japonii i Indiach.  Zawiera kwasy fenolowe i flawonoidy ochraniające miąższ wątroby przed marskością i stłuszczeniem. Ostrożeń posiada właściwości odtruwające, żółciotwórcze i żółciopędne. Działanie żółciopędne i rozkurczowe jest pożyteczne w leczeniu i profilaktyce kamicy żółciowej, stanów zapalnych wątroby i niedoboru żółci. Poprawia funkcje wątroby po resekcji pęcherzyka żółciowego. Zmniejsza cofanie żółci do żołądka oraz stany zapalne dwunastnicy i żołądka z tym związane. Wzmaga również regenerację komórek wątrobowych. Jeżeli nie zrobiliście zapasu ziela samodzielnie, zawsze możecie sprawdzić, czy nie jest dostępne w sklepach zielarskich.

Aleja

Czy z tego grzyba wypływa atrament? Czernidłak kołpakowaty to biały grzyb z łatkami podobnymi do tych na kapeluszu czubajki kani, tylko koloru białego. Na szczęście jeżeli pomylimy go z kanią, nic nam się nie stanie, bo również jest jadalny i smaczny, ale tylko młode okazy. Niestety jego owocniki są mało trwałe i w ciągu jednego dnia czernieją i zamieniają się w atramentową ciecz. Grzyb ten ma bardzo wiele nazw ludowych. W polskim piśmiennictwie mykologicznym gatunek ten opisywany był też jako bedłka kołpak, kołpak, czubajka, kołpaczek, sowa, czernidlak, psia bedłka, psia betka, psi grzyb i mierzwiak. Jego nazwa łacińska to Coprinus comatus i zaliczany jest do rodziny pieczarkowa tych. Rośnie dość licznie koło naszych stawów, więc uważajmy, żeby go przypadkiem nie rozdeptać.

 

Data publikacji: 23.09.2020